Projektowana podwyżka CIT z 19% do 22% od 2027 roku może zwiększyć obciążenia podatkowe największych przedsiębiorstw. Zmiana ma objąć podatników, w tym podatkowe grupy kapitałowe (PGK), których przychody w poprzednim roku podatkowym przekroczą równowartość 50 mln euro. Stawka 22% ma być stosowana również do określonych jednostek składowych grup objętych globalnym podatkiem minimalnym (Pillar 2), niezależnie od wysokości ich własnych przychodów.
Obecnie projekt jest procedowany w Sejmie (druk 3147) i po pierwszym czytaniu został skierowany do Komisji Finansów Publicznych.
Kogo obejmie stawka CIT 22%?
Projekt przewiduje trzy główne sytuacje, w których podatnicy powinni sprawdzić możliwość zastosowania wyższej stawki.
1. Podatnicy z przychodami powyżej 50 mln euro
Podstawowym kryterium ma być przekroczenie przez podatnika równowartości 50 mln euro przychodów osiągniętych w poprzednim roku podatkowym.
Próg dotyczy przychodów podatkowych, a nie dochodu ani zysku. Oznacza to, że firma działająca na stosunkowo niskiej marży może zostać objęta wyższą stawką, jeżeli osiąga odpowiednio wysokie przychody podatkowe.
Kwotę 50 mln euro należy przeliczyć na złote według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego roku podatkowego, w którym osiągnięto przychody. Wynik ma być zaokrąglany do 1 000 zł.
2. Podatkowe grupy kapitałowe
Podatkowa grupa kapitałowa jest odrębnym podatnikiem CIT. Projektowana stawka 22% może więc objąć PGK, jeżeli jej przychody w poprzednim roku podatkowym przekroczą równowartość 50 mln euro albo zastosowanie znajdzie inna przesłanka określona w projekcie.
Sam status PGK nie oznacza automatycznego zastosowania stawki 22%. Istotne będą kryteria wynikające z projektowanych przepisów oraz sposób ustalenia przychodów grupy.
3. Jednostki składowe grup objętych Pillar 2
Szczególną uwagę wymagają polskie spółki należące do grup objętych podatkiem minimalnym, określanym jako Pillar 2 lub GloBE.
Regulacje te dotyczą zasadniczo grup krajowych i międzynarodowych, których skonsolidowane przychody wyniosły co najmniej 750 mln euro w co najmniej dwóch z czterech lat podatkowych badanych w roku, z uwzględnieniem warunków ustawowych.
Projektowana stawka 22% ma być stosowana także do podatników będących jednostkami składowymi takich grup w roku podatkowym, w którym stosuje się do nich przepisy ustawy o opodatkowaniu wyrównawczym. W takim przypadku własne przychody polskiej spółki nie muszą przekraczać 50 mln euro.
Dlatego przed oceną skutków zmiany warto sprawdzić nie tylko przychody spółki, ale również jej status w grupie. Informacje o regulacjach GloBE publikuje Ministerstwo Finansów.
Czy stawka 22% może dotyczyć firm po restrukturyzacji?
Projekt przewiduje również szczególne zasady dotyczące wybranych reorganizacji, między innymi połączeń, podziałów i aportów przedsiębiorstwa. W określonych przypadkach, po spełnieniu warunków ustawowych, mogą one skutkować stosowaniem stawki 22% przez trzy lata.
Firmy planujące takie działania powinny przeanalizować projektowane art. 19 ust. 1i–1j ustawy o CIT i skonsultować konsekwencje podatkowe z doradcą. Nie każda reorganizacja będzie automatycznie oznaczała zastosowanie wyższej stawki.
Czy CIT 22% obejmie wszystkie spółki?
Nie. Zastosowanie podwyższonej stawki będzie zależało od spełnienia odpowiednich kryteriów. Sam wysoki przychód nie powinien być oceniany w oderwaniu od pozostałych przepisów i ewentualnych wyłączeń.
Projektowana stawka 22% nie ma zastępować odrębnych stawek przewidzianych dla wskazanych instytucji finansowych, w tym banków, banków spółdzielczych i SKOK-ów.
Brak przekroczenia progu 50 mln euro nie oznacza również automatycznego prawa do stawki CIT 9%. Preferencyjna stawka wymaga spełnienia odrębnych warunków ustawowych.
Ile więcej podatku zapłaci firma?
Podwyższenie stawki z 19% do 22% oznacza wzrost o 3 punkty procentowe. Przy niezmienionej podstawie opodatkowania kwota podatku wzrośnie o około 15,79%.
Przykładowo, jeżeli dochód podlegający opodatkowaniu wyniesie 10 mln zł:
- przy stawce 19% podatek wyniesie 1,9 mln zł,
- przy stawce 22% podatek wyniesie 2,2 mln zł,
- różnica wyniesie 300 tys. zł.
To przykład obrazujący wpływ samej zmiany stawki. Rzeczywiste zobowiązanie podatkowe będzie zależało od podstawy opodatkowania i sytuacji konkretnego podatnika.
Dla przedsiębiorstwa dodatkowe obciążenie może oznaczać mniejsze środki na inwestycje, rozwój działalności lub bieżące wydatki. Warto więc uwzględnić możliwą zmianę w planowaniu finansowym na 2027 rok.
Co z firmami, których rok podatkowy nie pokrywa się z kalendarzowym?
Nie wszystkie spółki rozliczają CIT według roku kalendarzowego. Rok podatkowy może obejmować inny okres kolejnych 12 miesięcy, jeśli spełnione są warunki ustawowe.
Projekt przewiduje przepisy przejściowe dla podatników, których rok podatkowy rozpoczął się przed 1 stycznia 2027 r. i zakończy się po 31 grudnia 2026 r. W takim przypadku dotychczasowe regulacje mają być stosowane do końca rozpoczętego roku podatkowego, zgodnie z zasadami określonymi w projekcie.
Przedsiębiorcy powinni więc sprawdzić daty swojego roku podatkowego oraz zweryfikować ostateczne brzmienie przepisów przejściowych.
Jak przygotować firmę na CIT 22%?
Warto już teraz podjąć kilka działań, które ułatwiają ocenę potencjalnych skutków zmiany:
- Monitoruj przychody podatkowe za 2026 r. Przygotuj prognozę ich wartości do końca roku i sprawdź, czy firma może przekroczyć próg 50 mln euro.
- Zweryfikuj strukturę grupy kapitałowej. Ustal, czy spółka należy do PGK lub grupy objętej Pillar 2.
- Przygotuj symulację podatkową. Porównaj wysokość CIT przy stawkach 19% i 22%, uwzględniając prognozowany dochód.
- Zaktualizuj budżet i prognozę płynności. Oceń wpływ potencjalnego wzrostu podatku na inwestycje, wydatki i dostępne środki.
- Przeanalizuj planowane reorganizacje. Sprawdź możliwe skutki podatkowe przed połączeniem, podziałem lub aportem.
- Śledź prace legislacyjne. Przed dostosowaniem rozliczeń sprawdź aktualny status projektu i ostateczną treść przepisów.
Najczęstsze pytania o CIT 22%
Czy próg 50 mln euro dotyczy przychodu czy dochodu?
Próg odnosi się do przychodów osiągniętych w poprzednim roku podatkowym, zgodnie z zasadami przewidzianymi w projekcie.
Czy spółka z przychodami poniżej 50 mln euro może zostać objęta stawką 22%?
Tak. Może to dotyczyć jednostki składowej grupy objętej Pillar 2, jeżeli w danym roku stosuje się do niej przepisy o opodatkowaniu wyrównawczym. Należy też sprawdzić inne szczególne przesłanki przewidziane w projekcie.
Czy każda podatkowa grupa kapitałowa zapłaci CIT 22%?
Nie. Sam status PGK nie oznacza automatycznego zastosowania wyższej stawki. Znaczenie mają kryteria przewidziane w projekcie, w tym odpowiedni próg przychodów.
Podsumowanie
Projektowana stawka CIT 22% może objąć podatników, w tym podatkowe grupy kapitałowe, których przychody przekroczą równowartość 50 mln euro, a także określone jednostki składowe grup objętych Pillar 2. Szczególne konsekwencje mogą dotyczyć również wybranych reorganizacji. Firmy powinny sprawdzić przychody podatkowe, status w grupie i rok podatkowy oraz przygotować symulację obciążeń na 2027 r.